Heeft u ooit al stilgestaan bij sportbeha’s en hun impact? Voor veel vrouwen is het nog steeds een onderwerp waar zelden over gesproken wordt. Een goed passende sportbeha lijkt vanzelfsprekend, maar dat is het allerminst. Terwijl topsporters zoals Chloe Kelly dankzij maatwerk vrij kunnen bewegen, worstelen anderen met pijn, schaamte en frustratie. Voor velen zitten borsten nog altijd in de taboesfeer, iets wat ik zelf ook heb ondervonden tijdens het schrijven van dit artikel.
09/12/25 – Lies Ottevaere
Het is 31 juli 2022. De finale van het EK vrouwenvoetbal wordt gespeeld tussen Engeland en Duitsland. Na 110 minuten spelen staat het 1-1. Alles lijkt erop dat strafschoppen zullen beslissen over wie het EK zal winnen. Tot Lauren Hemp een hoekschop tot bij Chloe Kelly trapt. Kelly zorgt voor Engels delirium, de Engelsen winnen het EK in eigen land met 2-1. De viering van Kelly blijft nog even hangen. Ze trekt haar shirt uit en loopt zonder shirt het veld rond. Op het eerst gezicht lijkt er niets speciaal aan, maar voor aanvang van het EK kregen de Engelse vrouwen op maat gemaakte sportbeha’s. Iets wat geen normaliteit is.
Elke Van den Steen, expert in het UEFA women’s health expert panel geeft ons uitleg: “Meer dan de helft van de vrouwen klaagt over borstpijn terwijl ze sporten. Vaak komt dat doordat de borsten niet voldoende ondersteund worden.” Hierbij moeten we wel de kanttekening maken dat topsporters minder klagen van pijn aan de borsten, omdat vrouwen met zwaardere borsten minder snel de topsport halen. Volgens Van den Steen moet je borsten vergelijken met een zak die je op je draagt met een bepaald gewicht: “Je evenwicht wordt dan beïnvloed door de massa die daar hangt. Borsten zijn iets dat op je lichaam hangt en waar er geen spieren zitten. Er is dus geen natuurlijke ondersteuning wat kan leiden tot blessures.”
“Meer dan de helft van de vrouwen klaagt over borstpijn terwijl ze sporten”
Deze uitspraak bleef wel even hangen. Om te achterhalen of deze uitspraak wel klopt ging ik langs bij Kortrijk Spurs Dames A. Daar legde ik de dames enkele feitjes voor zoals: tijdens een voetbalwedstrijd bewegen borsten gemiddeld 11.000 keer op een neer, zonder goede ondersteuning kan een borst tot 8 centimeter op en neer bewegen en tijdens intensieve inspanningen kunnen borsten krachten tot 5G ervaren, vergelijkbaar met wat een formule 1-coureur voelt. De dames reageerden verbaasd. Anderen grepen spontaan naar hun borst, alsof ze de pijn al voelden.
Toen ik vroeg of er iemand al ooit wat ongemak of pijn ervaarde tijdens het basketten gingen er gestaag enkele handen in de lucht. “Er zit standaard een potje vaseline in mijn sportzak voor na de match, want na een lange match durft het wel al eens te schuren”, en “Als mijn sportbeha te veel gewassen is begint het ook te schuren”, waren de voornaamste antwoorden.
Een aantal dames investeren in duurdere sportbeha’s, met stoffen die beter ‘ademen’, maar vanuit de club komt er geen extra initiatief om de dames individueel te helpen. Volgens de dames van Kortrijk Spurs heerst er nog te veel onwetendheid en taboe rond borsten om dit onderwerp openlijk met hun trainer te bespreken.
“Een goede sportbeha is even belangrijk voor vrouwen als goede sportschoenen”
De onderzoeksgroep Borstgezondheid van de Universiteit van Portsmouth onderzoekt de borstbiomechanica om de ontwikkeling van sportbeha’s te ondersteunen en het bewustzijn te vergroten. Hun hoofddoel: de levenskwaliteit van vrouwen verbeteren en duidelijk maken dat een goede sportbeha even belangrijk is voor vrouwen als goede sportschoenen.
“Je moet wat vermageren”, dat is wat heel wat vrouwen te horen krijgen om hun borstomvang te verkleinen. Maar onderzoek toont aan dat dit niet altijd het geval is. De onderzoeksgroep Borstgezondheid van de Universiteit van Portsmouth toont aan dat een vrouw 70% van haar lichaamsgewicht zou moeten verliezen om dezelfde hoeveelheid borstweefsel kwijt te raken als wat doorgaans tijdens een operatie wordt verwijderd. Daarnaast ondervonden ze vier effecten wanneer een vrouw met onvoldoende borstondersteuning loopt:
- Grotere inspanning: bewegen voelt zwaarder aan wanneer de borsten niet goed worden ondersteund
- Toegenomen spieractiviteit in het bovenlichaam, hierdoor kan vermoeidheid sneller optreden
- Als de rompstabiliteit verzwakt is, heb je een groter risico op blessures aan de onderbenen
- De paslengte van vrouwen wordt met 4 cm verkort
Het taboe rond borstverkleiningen werd duidelijk tijdens mijn zoektocht naar getuigenissen. Enerzijds speelt de natuurlijke selectie in de sportwereld een rol: vrouwen met grotere borsten bereiken minder vaak de top. Anderzijds blijkt dat wie wel een borstverkleining onderging, daar zelden publiek over spreekt. Dat zwijgen past binnen een bredere tendens: het vrouwenlichaam wordt in de sportwereld nog te vaak bekeken, maar zelden besproken.
“Telkens ik naar de winkel ging voor een beha of een sportbeha, eindigde ik in tranen”
Camille Dumeez (21) was dertien jaar toen het woord borstverkleining voor het eerst werd uitgesproken. Als tiener informeerde ze bij haar huisarts, maar die vertelde haar dat ze nog te jong was. Haar lichaam was nog in ontwikkeling. Volgens de huisarts kon ze de ingreep ten vroegste op haar zestiende ondergaan.
Camille voor haar borstverkleining en Camille na haar borstverkleining © Camille Dumeez
De dag dat ze zestien werd, ging ze langs bij de specialist, een plastisch chirurg. Ook daar kreeg ze het advies om nog te wachten, dit keer tot ze zeventien werd. Maar Camille wachtte er al lang op: “Mijn ouders wisten ook dat ik al lang niet goed in mijn vel zat. Ik droeg geen strakke kledij meer, op het strand lag ik altijd op mijn buik en ik liep altijd met een extra band rond mijn borst. Tot dan had ik altijd het gevoel dat ik het goed kon verbergen, maar ook mijn mama had het door. Dat gaf voor mij de doorslag.”
Voor Camille woog vooral het mentale aspect door. In plaats van een sportbeha van Nike of Adidas te dragen, moest Camille naar een speciaalzaak om advies. “Een Nike- of Adidas-sportbeha paste mij gewoonweg niet. Zelfs een XL was qua cup te klein, terwijl de omtrek dan weer veel te groot was. Ik moest dus naar een speciaalzaak voor een beha of een sportbeha en telkens eindigde ik in tranen. Ik liep daar rond met veel oudere vrouwen. Je kijkt eens rond en ziet de ‘a’tjes en de b’tjes’ liggen met eindeloos veel keuze, maar keer op keer moest ik alles links laten liggen en naar het einde van de winkel lopen, waar de grote maten lagen.”
“Ik droeg geen strakke kledij meer, op het strand lag ik altijd op mijn buik en ik liep altijd met een extra band rond bij borst”
Na verloop van tijd begon ook het medische door te wegen: “Ik had niet meteen de link gelegd, maar ik had effectief ook rugpijn en dit kwam door mijn borsten. Dankzij goede sportbeha’s bleef ik wel dansen. Maar tijdens optredens of wedstrijden draag je heel vaak strakke kledij. Ik stond telkens met gekruiste armen of ik hield zo lang mogelijk een wijde trui aan. Op een bepaald moment zei een dansleerkracht tegen mij dat ik moest stoppen met push-upbeha’s te dragen, maar ik droeg helemaal geen push-upbeha’s. Toen ben ik echt van het podium gelopen en hoefde het allemaal even niet meer voor mij.”
Februari 2021 was het moment aangebroken voor Camille. “Ik heb op voorhand veel foto’s genomen, vooral in zomerkledij, om dan achteraf met ‘na-foto’s’ te kunnen vergelijken.” Na haar operatie mocht ze twee maanden niet sporten. “Ik ben in die periode vaak naar de danslessen gaan kijken om geen achterstand op te lopen, want het dansoptreden kwam er wel aan. De eerste keer dat ik dan opnieuw mocht dansen, voelde letterlijk als een verademing, ik had geen last meer op mijn borst.”
Uit een vrouwelijk perspectief bekijken
Mieke Docx, wielrenster bij de Britse ploeg DAS-Hutchinson, heeft nog nooit eerder een aanpasbare sportbeha aangekocht: “De meeste sportbeha’s die ik heb, zijn zonder sluiting achteraan. Ik trek ze gewoon aan en dan zit dat goed.”
Als we ze wijzen op de gevolgen van slechte ondersteuning, schrikt ze: “Ik heb destijds wel het programma gezien met Dina Tersago waar ze het effect van sportbeha’s onderzoeken, dan vond ik het al straffe cijfers. Maar ik dacht altijd dat dit niet uitmaakte als je niet zo’n grote behamaat hebt. Ik haal mijn sportbeha’s altijd bij de Decathlon. Ze sluiten nauw aan, bieden voldoende ondersteuning en ze hebben een dikke stof waardoor als het koud is, je er ook niets doorziet. Dat vind ik het belangrijkste.”
Daarnaast wijst de renster ons op een nieuw snufje van Garmin. Garmin heeft recent een hartslagmeterband ontworpen die je op je sportbeha kan klikken. Mieke Docx duidt: “Meestal draag je die hartslagband onder je sportbeha en vaak zit dat wat ambetant. Ikzelf fiets niet met de opklikbare band omdat ik er nog niet 100% fan van ben, maar het is wel een mooi initiatief om eens vanuit het perspectief van de vrouwen te kijken.”
HRM-Fit van Garmin © Garmin
Ook binnen de sportkledingindustrie klinkt de boodschap steeds luider. Stephanie Cheneau, vertegenwoordigster van het lingeriemerk Anita benadrukt dat een goede sportbeha veel meer moet doen dan alleen comfort bieden: “Een sportbeha kan je vergelijken met een schokdemper. Als je met een nieuwe auto in een putje rijdt, zal die dat wel opvangen. Hetzelfde geldt voor een sportbeha, of beha’s in het algemeen. Hoe meer schokken de borst krijgt, hoe slechter. Binnenin de borst ontstaat er microschade en weefselverzakkingen. Je ziet dat niet meteen, maar op lange termijn kan dat leiden tot hangborsten.”
“We hebben er maar twee, dus we moeten ze soigneren”
Het verschil tussen een gewone beha en een sportbeha zit in de mate van de ondersteuning. De grootste misvatting over sportbeha’s is dus dat een sportbeha enkel de borsten platdrukt. “Een sportbeha zorgt ervoor dat je borsten zo dicht mogelijk bij je lichaam blijven, zonder dat je ze gaat afplatten. Op die manier zit je borst op een natuurlijke manier dicht bij je lichaam”, aldus Stephanie.
Veel vrouwen verwarren een sportbeha met een sporttop. Die zijn modieus en zien er aangenaam uit, maar in werkelijkheid bieden ze nul steun. “Er is ooit op een teleshoppingkanaal zo’n topje een sportbeha genoemd. Sindsdien denken veel mensen, vooral oudere dames, dat dat hetzelfde is. Ze zijn mooi, maar functioneel totaal nutteloos.”
Bij Anita werken ze met verschillende gradaties qua ondersteuning. Zo werken ze niet met small, medium en large maar wel met ‘light support’, ‘firm support’ en ‘maximum support’. Afhankelijk van de sport kies je een andere beha. “Voor de sporten die met springen te maken hebben zoals paardrijden of lopen raden wij maximum support aan. Als je gewoon gaat wandelen of aan yoga doet kan je kiezen wat je zelf het gemakkelijkste vindt.” Maar: hoe groter de cupmaat en hoe hoger de impact van de sport, hoe meer ondersteuning er nodig is.
Waarop moet je dan exact letten? Onderstaande video geeft aan waarop je moet letten.
Eerst en vooral moet een sportbeha gewoon goed zitten. De beha moet voldoende steun geven, voldoende spannen op de rug en de borst moet volledig omvat worden. Op die manier blijft de borst gefixeerd. De bandjes mogen niet spannen maar moeten als een elastiek hoog op de schouders, richting de nek rusten. Nadat je de sportbeha hebt aangedaan, hef je in de cup je borst op zodat je borst steunt in de sportbeha. De ultieme test? Eens springen én voelen of alles goed zit.
“De grote merken lopen achter, maar de markt is enorm”
De grote merken zoals Nike en Adidas springen voorlopig nog niet mee op de kar. Volgens Elke Van den Steen moeten de sportbeha’s niet perse één op één gemaakt worden, maar moet de industrie er wel veel beter op in spelen.
Volgens de vertegenwoordigster van Anita is het simpel: “Grote sportmerken ontwikkelen geweldige sportkledij, maar ze denken enkel in small, medium en large. Dat werkt niet voor sportbeha’s. Een borst vraag precisie en die knowhow heb je enkel als je ervaring hebt met echte lingerie.”