Mentaal goud is de echte prijs

“We moeten lichaam en geest beschermen. Mentale gezondheid gaat boven sport”. 

Met deze woorden schreef Simone Biiles afgelopen zomer geschiedenis op de Olympische Spelen, al was het op een andere manier dan de sportliefhebbers op voorhand dachten. Na een mindere oefening op de sprong werd de druk van de Amerikaanse Natie op haar schouders haar teveel. Ze besloot uit de competitie te stappen en de twintig jarige Jordan Chiles mocht haar vervangen. Eerst dacht men dat het om een blessure ging, maar de Amerikaanse ploeg liet weten dat het om medische redenen was. Zelf zei Biles dat het “een blessure aan haar trots” was. 

En ze is lang niet de enige. De 23-jarige tennisspeelster Naomi Osaka stond in juli nog op de cover van het TIME magazine met het motto “It’s O.K. Not to Be O.K.”. Het begon allemaal toen ze bekend maakte dat ze niet meer wilde spreken met de pers op Roland Garros. Deze keuze maakte ze uit zelfbescherming. Ze voelde zich naar eigen zeggen al “kwetsbaar en zenuwachtig”. In Parijs en besloot uiteindelijk ook om zich volledig terug te trekken uit het Roland Garros en Wimbledon.

Zo zijn er nog vele voorbeelden. Kijk bijvoorbeeld naar de Nederlandse wielrenner Tom Dumoulin. In januari kondigde hij nog aan dat hij een pauze nodig had. Het proces van altijd maar te moeten presteren was de oorzaak dat hij zichzelf was kwijtgeraakt. 

Oorzaken

De meest voorkomende oorzaak is de enorme druk die gepaard gaat met topsport. Zowel prestatiegericht (druk om te presteren), maar ook de sociale druk valt niet te onderschatten, zowel naar de buitenwereld als naar zichzelf. We spreken hier niet enkel over mensen met een énorm aantal volgers.

Ook supporters langs de zijlijn kunnen voor sommigen al een grens zijn waar ze zich mentaal over moeten zetten. Wat je ook vaak hoort is de oneindige cyclus van presteren die ervoor zorgt dat atleten motivatieproblemen, een burn-out of zelfs een depressie kunnen ontwikkelen. 

Begeleiding

Wat kunnen we hier dan aan doen? Je kan niet in iemands hoofd kijken of meten hoe hun mentaal welzijn aan het evolueren is. Dat is waar de sportpsycholoog aan bod komt. Het doel van de sportpsycholoog is de atleten goed in hun vel te laten voelen. Om voluit te gaan, en te blijven verbeteren. Zo kunnen ze continu blijven ontwikkelen richting hun persoonlijke doelen.

De sportpsycholoog is er niet enkel voor de sporters met mentale problemen. Ook sporters die aan hun leiderskwaliteiten of durf willen werken kunnen er terecht. Het kan een enorme meerwaarde betekenen. Sporters leren er zichzelf anders en beter kennen. 

Wat er deze zomer dus gebeurd is met Billes zal ongetwijfeld heel moeilijk geweest zijn voor haar om mee om te gaan. Laat ons hopen dat ze wel als een voorbeeld heeft gediend voor de huidige en komende generaties topsporters. Dat zij volop voor de mentale gouden medaille mogen gaan.