Menstruatieproducten worden gratis in Schotland: “Hopelijk wordt er geen misbruik van gemaakt”

Gisteren viel een unanieme beslissing in het Schotse parlement: tampons en maandverbanden worden gratis. Dat is een wereldprimeur. Schotland is namelijk het eerste land ter wereld die deze beslissing maakt. Ze zijn onder andere verkrijgbaar in de apotheek. Schots premier Nicola Sturgeon vindt dit een belangrijke zet voor mensen die in armoede leven: “Ik ben trots op deze wet. Dit is baanbrekend voor iedereen die de producten nodig heeft, maar er geen geld voor heeft.”

A picture containing pink, sitting, table, small

Description automatically generated
De Schotse regering vindt het belangrijk dat iedereen die menstrueert gratis hygiënische producten kan verkrijgen (c)

Volgens cijfers van de Verenigde Naties in 2018, menstrueren er dagelijks meer dan 800 miljoen meisjes en vrouwen wereldwijd. Uit cijfers van UN Women uit 2013 blijkt dat er ongeveer 767 miljoen mensen ter wereld onder de armoegrens leven. Ook leven meer vrouwen in armoede dan mannen. Voor vrouwen die het niet breed hebben, is het dus elke maand een extra kopzorg. Schotland is het eerste land ter wereld die tampons en maandverbanden volledig gratis maakt voor iedereen. In 2017 werd in ons land bijvoorbeeld de “tampontaks” afgeschaft waardoor er maar 6 % btw is op menstruatieproducten in plaats van 21 %. “Het is geen luxeproduct, mensen die menstrueren hebben dit echt wel nodig”, klonk het bij toenmalig minister van Financiën Johan Van Overtveld (N-VA).

Twee jaar geleden nam Schotland al maatregelen om de menstruatie-armoede tegen te gaan. In 2018 waren tampons en maandverbanden gratis op scholen en universiteiten. Nu zijn ze dus voor iedereen gratis af te halen bij de apotheker of in jeugdhuizen. Monica Lennon van de partij Labour diende het wetsvoorstel in. “Ik vind het belangrijk dat jonge meisjes en vrouwen zich daar geen zorgen over moeten maken. Tampons en maandverbanden zijn basisproducten, iedereen zal dat nu gratis kunnen verkrijgen.”

A close up of a child

Description automatically generated
Kimberley uit Schotland is blij dat haar land als eerste deze wet doorvoert. (c) Kimberley Lyon.

Kimberley Lyon uit Peterhead in Schotland is trots op haar land. Ze zit in haar tweede jaar antropologie en politicologie aan de universiteit van Aberdeen. “Ik vind het een goeie wet. Op school heb ik die gratis producten al altijd gezien, maar ik vind het goed dat ze nu overal te verkijgen zijn. Zo kunnen mensen die het moeilijk hebben zonder schaamte er gebruik van maken. Anders moesten ze dat aan iemand anders vragen, wat de meeste niet durven. Er mag natuurlijk geen misbruik van gemaakt worden, de producten zijn er voor wie ze nodig hebben. Als je genoeg geld hebt om ze te kopen, doe dat dan ook. Ik hoop dat de andere landen snel volgen, dat zou mooi zijn.”