‘Mensen die menstrueren’ zijn niet enkel vrouwen

Een inclusieve term, met voordelen voor iedereen. Mooi, lijkt dat. ‘1 op 8 mensen die menstrueren, hebben geen geld voor menstruatieproducten’, staat te lezen boven de nieuwe Faqda van Studio Brussel. Het is dat eerste deel dat plots deel uitmaakt van de controverse op sociale media. Onterecht. “Natuurlijk zijn de meeste mensen die menstrueren vrouwen, maar er zijn ook heel wat vrouwen die niet menstrueren en mensen die geen vrouw zijn, die wel menstrueren.”

Menstruatie-armoede, dat mocht wel eens aangekaart worden, vond Flo Windey. Ze maakte er prompt een video over voor Studio Brussel in haar Faqda-reeks. De video kopt dat 1 op 8 mensen die menstrueren geen geld hebben om menstruatieproducten aan te kopen. “Personen die menstrueren? Dat zijn vrouwen, je weet wel met die XX-chromosomen”, reageert iemand eronder op Twitter.

Niet alles is biologisch

“Ik had die reactie wel verwacht. Vaak omdat ze niet weten waarom de term gebruikt wordt”, zegt Juno Busschots (21). Juno is non-binair en krijgt vaak te maken met onbegrip. “Ik hoor vaak dat het niet biologisch correct is, dat er maar twee genders zijn. Vaak zijn dat mensen die er zelf niet veel over weten of van wie hun laatste biologieles in het middelbaar was. (lacht)

Juno menstrueert wel, en heeft dus alle baat bij een term die zo inclusief mogelijk is. “Als het over menstruatie gaat en er wordt enkel op vrouwen gedoeld, dan voel ik mij niet aangesproken. Ik ben geen vrouw, maar ik krijg mijn maandstonden ook wel.”

Robyn (19) deelt die mening. Ze werd niet geboren als meisje en is nog niet begonnen aan haar transitie. “Dat kan best vervelend zijn, omdat mensen die mij niet kennen ervan uitgaan dat ik een man ben – wat niet zo is. Mensen zeggen dan dat het een fase is en dat het biologisch niet klopt.”

Voor Robyn is een term die haar dan weer uitsluit gepaster. “Het is veel beter, want je spreekt het volledige doelpubliek aan. Dan moet je niet zeggen dat je bijvoorbeeld een tamponautomaat gaat installeren voor vrouwen, máár ook voor mannen – want sommige menstrueren ook – én ook voor non-binaire personen die menstrueren. In plaats daarvan gebruik je een simpele term: mensen die menstrueren. Het is kort en duidelijk, en het doet niemand pijn om die te gebruiken.

Precedent

Het is ook niet de eerste keer dat die term onder vuur komt te liggen – en dat ze even hard verdedigd wordt. In juni van dit jaar hekelde Harry Potter-schrijver J.K. Rowling de titel van een opiniestuk van Devex, een Amerikaans mediaplatform voor de wereldwijde ontwikkelingsgemeenschap. “‘Mensen die menstrueren.’ Ik ben er zeker van dat daar een woord voor bestond. Iemand, help me. Wumben? Wimpund? Woomud?”

“Het is dan ook goed dat Studio Brussel die subtiele terminologie in zijn communicatie verwerkt”, oordeelt Robyn. “Het is gewoon belangrijk om het op een manier te brengen die niet te aanvallend is. En de discussie die daaruit vloeit, die mag er zijn. Als die respectvol gebeurt, zal ik daar op ingaan. Ik heb al mensen zien groeien na een gesprek erover.”

Waarschijnlijk is er ook helemaal geen uitverkoren manier om het grotere collectief bewust te maken van de nood aan inclusieve terminologie. En soms zijn de kleinste middelen ook de juiste. “Ik ben iemand die er op familiefeesten ook altijd op wijst dat er ook mannen zijn die maandstonden krijgen of zwanger worden”, vertelt Juno. “Dat is dan mijn manier om bij te dragen. Maar dat het in de mainstream terechtkomt, is een goede ontwikkeling.”

Toiletbezoek

Juno volgt een opleiding tot leraar in de lagere school. “Daar kennen ze mij als meester Juno”, voegt die toe. “Ik ben heel open over wie ik ben, maar voor mijn leerlingen van het eerste leerjaar is dat makkelijker.”

“Ik ga er dus ook naar de mannentoiletten. Onlangs had ik er mijn regels, en ik merkte dat er geen vuilbakje stond. Ik vond het wat lastig om met dat maandverband in mijn hand naar een vuilbak te gaan zoeken, dus ik vroeg aan de poetsvrouw of ze er eentje in de mannentoiletten kon plaatsen. Dat deed ze, zonder vragen te stellen.”

Toiletten blijken wel een dingetje. Ook Robyn kiest omwille van haar identiteit om de damestoiletten te gebruiken. “Dan laten ze mij niet binnen en beweren ze dat ik een motief heb om vrouwen daar aan te randen”, zegt ze. “Of ze vragen waarom ik naar daar ga terwijl ik mannelijke geslachtsdelen heb.”

“Het lijkt me zo bizar dat mensen zo geobsedeerd zijn door de geslachtsdelen van andere mensen. Ik heb het gevoel dat aan de wc’s te vragen aan iedereen om hun broek af te doen en te laten zien wat er in zit iets offensiever is dan iemand die naar een toilet gaat waar die zich comfortabel bij voelt.”